Markaður fyrir lífrænar afurðir er í vexti og er kominn yfir 10 % af landbúnaðarframleiðslunni í Austurríki og Svíþjóð. Spáð er all hraðri þróun í þessum efnum sem markast fyrst og fremst af eftirspurn neytenda og stuðningi við aðlögun. Breytingar í landbúnaðarstefnu ýmissa landa , ekki síst í Evrópusambandinu, sýna að stefnt er að áframhaldandi eflingu lífrænna búskaparhátta. Þetta kemur m. a. mjög glöggt fram í meginmarkmiðum Alþjóðasamtaka lífrænna landbúnaðarhreyfinga ( IFOAM )þar sem ekki er aðeins vikið að tengslum á milli jarðvegs, búfjár og bænda heldur einnig að sambandinu við neytendur. Hér á landi hefur þetta sjónarmið einkum endurspeglast í tengslum Náttúrulækningafélags Íslands við lífræna ræktun. Þótt þróunin hafi verið hægari hér en víða erlendis er vöxtur í sölu lífrænna afurða. 

Markaður í vexti

Rúmlega 40 aðilar hafa hlotið vottun fyrir framleiðslu, vinnslu og dreifingu lífrænna afurða hérlendis. Áætlað er að þær nemi tæplega 1% af landbúnaðarframleiðslunni. Allt hefur verið selt á innanlandsmarkaði en árið 1999 hófst þó útflutningur lífræns vottaðs dilkakjöts til Bretlands og Danmerkur, og árið 2000 hófst útflutningur á þörungaafurðum. Vörurnar bera merki viðkomandi vottunarstofu og eru þessar þær helstu:

gulrætur

trjáplöntur
kartöflur

hey
rófur

AB-mjólk
kálmeti

drykkjarmjólk
agúrkur

dilkakjöt
paprika

nautakjöt
kirsuberjatómatar

egg
bygg

nuddolíur og krem
þörungaafurðir

æðardúnn

Meginmarkmið lífræns landbúnaðar
(Alþjóðasamtök lífrænna landbúnaðarhreyfinga – IFOAM)

* Að framleiða nóg af næringarríkri fæðu.
* Að vinna með uppbyggjandi og lífaukandi hætti með náttúrunni og öllum ferlum hennar.
* Að örva og efla lífræna ferla í búskapnum, þar með starfsemi örvera, jurta- og dýralíf í jarðvegi svo og skilyrði fyrir gróður og dýr á hverri bújörð.
* Að viðhalda og bæta frjósemi jarðvegs með varanlegum hætti.
* Að nýta eftir fremsta megni endurnýjanlegar auðlindir innan staðbundinna búskaparkerfa.
* Að vinna eftir megni innan lokaðs búskaparkerfis hvað varðar lífrænt efni og alhliða næringarefni.
* Að nota sem mest efnivið og rekstrarvörur sem unnt er að sínýta eða endurvinna, annað hvort á búinu eða utan þess.
* Að skapa öllu búfé þau skilyrði sem leyfa því að njóta eðlislægs atferlis í öllum grundvallaratriðum.
* Að draga sem mest úr hvers konar mengun er stafa kann frá búskapnum.
* Að viðhalda erfðabreytileika og fjölbreytni innan búskaparkerfisins og umhverfis það, þar með að vernda búsvæði fyrir villtar plöntur og dýr.
* Að skapa búvöruframleiðendum viðunandi lífskjör þannig að grunnþörfum þeirra sé fullnægt, að starfið sé þeim til arðs og ánægju og vinnuumhverfið öruggt.
* Að taka tillit til víðtækari félagslegra og vistrænna áhrifa búskaparins.

Helstu ástæður þess að neytendur kaupa lífrænt vottaðar vörur þótt þær séu dýrari, enda framleiðslukostnaður meiri, eru eftirfarandi :

a) Hollari og bragðbetri matvæli. Í þeim er mun minni hætta á leifum eiturefna, lyfja og nítrats frá áburði en í hefðbundinni framleiðslu, meira getur verið af vítamínum, einkum C-vítamíni og lífrænt grænmeti, ávextir og korn er þurrefnisríkara og þannig drýgri matur miðað við hvert kíló sem keypt er. Minna er vitað um búfjárafurðirnar en þar má einnig reikna með miklum " hreinleika ", vísbendingar hafa komið fram um bætt gæði fitu, trúlega vegna samsetningar fóðursins, og vegna góðrar og mannúðlegrar meðferðar gripa við eldi og fyrir slátrun er talið að minni streita bæti kjötgæðin. Þá hafa komið fram vísbendingar um bætta frjósemi í lífrænu búfé og rannsóknir hafa bent til jákvæðs sambands á milli neyslu lífrænna matvæla og sæðisgæða hjá karlmönnum. Töluvert er unnið að rannsóknum erlendis á tengslum neyslu lífræns matar og heilsufars.

b)Bætt meðferð umhverfisins, einkum vegna minni mengunar t. d. á grunnvatni, og vegna mikillar viðleitni til að varðveita líffræðilega fjölbreytni og erfðaauðlindir, bæði í formi plantna og dýra.

c) Bætt meðferð búfjár sem kemur mjög til móts við vaxandi siðferðilegar kröfur margra neytenda um velferð dýra, þ.e. búfjárhald við dreifbæra fremur en þéttbæra búskaparhætti.

Af þessu leiðir að hugsjónafólk, án tillits til tekna, efnameira fólk, grænmetisætur og mæður ungbarna hafa verið meðal helstu hópa neytenda sem kaupa lífrænar vörur en með auknu og fjölbreyttara framboði, samfara meiri hagkvæmni við framleiðslu, er reiknað með jafnari og meiri eftirspurn frá öllum þjóðfélagshópum í framtíðinni.Í löndum líkt og á Íslandi sem bjóða neytendum sínum " hreinar " og ómengaðar matvörur í hæstu gæðaflokkum verður markaðsvöxturinn trúlega hægari en ella. Hér er þó augljós vaxtarbroddur, valkostur fyrir suma bændur, framleiðsla með mjög jákvæða ímynd og þar með álitleg leið til að efla aftur tengsl bænda og neytenda.
Verslun með lífrænar vörur erlendis breiðist nú út frá sérverslunum til stórmarkaða en einnig er mikið selt milliliðalaust frá bændum beint til neytenda.