20. febrúar 2019

Viðskiptahagsmunir eru teknir fram yfir heilbrigðisrök

Yfirlýsing frá Bændasamtökum Íslands:

Kristján Þór Júlíusson landbúnaðarráðherra kynnti frumvarp í dag sem gerir innflutningsfyrirtækjum kleift að flytja inn hrátt ófrosið kjöt, fersk egg og ógerilsneydda mjólk frá og með 1. september á þessu ári. Við sama tækifæri kynnti ráðherra aðgerðaáætlun í tólf liðum sem ætlað er að efla matvælaöryggi, tryggja vernd búfjárstofna og bæta samkeppnisstöðu innlendrar matvælaframleiðslu.

Það eru mikil vonbrigði að landbúnaðarráðherra skuli gefast upp í baráttunni við að halda uppi rétti okkar Íslendinga til að verja lýðheilsu og íslenska búfjárstofna. Fyrirætlun ráðherra er kynnt þrátt fyrir varnaðarorð fjölda fólks í gegnum tíðina, s.s. lækna, vísindamanna, bænda og stjórnmálamanna. Bent hefur verið á að aukinn innflutningur muni fjölga sýkingum í mönnum, ógna viðkvæmum búfjárstofnum og auka líkurnar á því að nær alónæmar bakteríur nái hér fótfestu.

Ábyrgð ráðherra er mikil og furðulegt að ríkisstjórn, sem hefur talað um á tyllidögum að efla íslenska matvælaframleiðslu, skuli fara fram með þessum hætti. Bændasamtökin lýsa fullri ábyrgð á hendur stjórnvöldum í málinu.

Að mati BÍ er hagsmunum landbúnaðarins fórnað fyrir heildsala sem vilja flytja inn erlendan mat í stórum stíl. Viðskiptahagsmunir eru teknir fram yfir heilbrigðisrök. Búfjárheilsa er látin lönd leið og bitlausar varnir í aðgerðaáætlun landbúnaðarráðherra duga skammt. Það er þverstæða að kynna til sögunnar aðgerðaáætlun til að auka matvælaöryggi á sama tíma og innflutningur á hráu ófrosnu kjöti, eggjum og ógerilsneyddri mjólk er heimilaður. Við eigum hreina og heilbrigða búfjárstofna og erum heppin að því leyti að matvælasýkingar eru fátíðar hérlendis. Það er beinlínis skylda okkar að viðhalda þeirri góðu stöðu.

Það er hafið yfir vafa að innflutningurinn mun valda íslenskum landbúnaði miklu tjóni og ógna bæði lýðheilsu og búfjárheilsu. Ísland er ekki aðili að evrópskum tryggingarsjóðum sem bæta tjón ef upp koma alvarlegar sýkingar í landbúnaði og þyrfti ríkisvaldið ásamt bændum að bera slíkar byrðar.

Sindri Sigurgeirsson, formaður Bændasamtakanna:

„Frumvarp landbúnaðarráðherra veldur okkur miklum vonbrigðum en bændur munu halda áfram að fjalla um mikilvægi innlendrar matvælaframleiðslu og vara við innflutningi á ófrosnu kjöti, eggjum og ógerilsneyddum mjólkurvörum. Aðgerðaáætlunin, sem fylgir frumvarpinu, er rýr í roðinu. Þar er mikil vinna fram undan og flest á byrjunarreit. Við munum á næstu dögum skoða aðkomu okkar að þeim samstarfsverkefnum sem stjórnvöld hafa sett á laggirnar á síðustu vikum. Þessi ákvörðun ráðherra segir raunverulega að stjórnvöld hafi ekki vilja til þess að efla innlenda matvælaframleiðslu. Það er það sorglegasta í málinu.

Það er óraunhæft að ætla að 1. september næstkomandi verði öll mál komin í höfn sem talin eru upp í aðgerðaáætlun stjórnvalda. Nú kemur málið til kasta Alþingis og við getum ekki annað en treyst því að kjörnir fulltrúar þjóðarinnar standi með almannahagsmunum og komi í veg fyrir að frumvarpið fari í gegn óbreytt.“

* Leiðrétting, 22.2.2019: Þegar yfirlýsingin var birt var orðalagið „ógerilsneyddar mjólkurvörur“ notað í texta. Réttara er að segja „ógerilsneydda mjólk“ og leiðréttist það hér með.